Maenclochog a Rosebush
Pentref bychan ar odre Mynyddoedd y Preseli yng nghefn gwlad Sir Benfro yw Maenclochog. Mae Rosebush 1½ milltir ymhellach i’r gogledd.
Pentref bychan ar odre Mynyddoedd y Preseli yng nghefn gwlad Sir Benfro yw Maenclochog. Mae Rosebush 1½ milltir ymhellach i’r gogledd.
Datblygodd pentref Rosebush pan agorodd dwy chwarel lechi yma, sef chwarel Bellstone a chwarel Rosebush. Roeddent yn gweithio rhwng 1825 ac 1891 ac oddi yma daeth y llechi ar gyfer Palas San Steffan yn Llundain. Adeiladwyd rheilffordd er mwyn cludo’r llechi ond mae honno wedi hen ddiflannu. Fodd bynnag, mae platfform y pentref yn dal yno.
Ym Maenclochog mae ymchwilwyr wedi darganfod gweddillion yr hyn a gredir ei fod yn gastell o’r 13eg ganrif.
Roedd Rheilffordd Maenclochog, a elwid yn flaenorol yn Narberth Road and Maenclochog Railway, yn mynd o Glunderwen, ar Reilffordd y Great Western Railway, trwy Faenclochog, i Rosebush.
Daeth y twnnel sydd y tu allan i Faenclochog yn enwog yn ystod y rhyfel pan ddefnyddiodd Barnes Wallis y lle i brofi ei ‘bouncing bomb’.
Maenclochog
© 2026 Croeso Sir Benfro. Cedwir pob hawl.
